Deze inentingen met zogenaamde ‘kunstpokken’ (smetstof uit de puisten van een patiënt die de ziekte in lichte mate had) hadden echter nog vaak een dodelijke afloop. Ouders moesten een kille kansberekening maken die vervolgens goed, maar ook slecht kon aflopen. De pokkeninenting maakte het dilemma van de moderne, maakbare mens zichtbaar: in hoeverre mocht de mens ingrijpen in de ‘Voorzienigheid’? En wie was er dan verantwoordelijk voor de gevolgen?

In 1784 besloten de ouders van Annemietje van Eck dat zij, in tegenstelling tot haar broer en zus, nog te jong was om ingeënt te worden met de kunstpokken. Annemietje kreeg de pokken en overleed. Haar vader, Lambert van Eck, worstelde met zijn geweten. Hij had het besluit genomen om zijn dochtertje niet te laten inenten, maar wie was er verantwoordelijk voor haar dood: hijzelf, de dokter, of God? In zijn dagboek dekte hij zich omslachtig in:

‘Allerliefste Annemietje, dierbaar kindje, liefst van God, die u daarom heeft ontogen aan ’t onzalig waerlend lot.’ Als dit verhaal onder ’t oog onzer kinderen komen mocht, twijfel ik niet of het zal nog tot vertedering hunner harten strekken en hun de inenting doen waarderen boven het gevaar der vernielende natuurlijke pokjes, die wij zo gaarne ook door inenting aan dit kindje hadden voorgekomen, doch welk voornemen wij ons om de jongheid van hetzelve in het gevaar van tanden en stuipen, niet zonder den docter ook geraadpleegd te hebben, hebben laten ontraden, oordelende haar lot verder aan de Voorsienigheid over laten te moeten, die het behaagde zulks met deze ongelukkige uitslag te achtervolgen.

Het is duidelijk dat het dagboek intussen wel de plaats was geworden om persoonlijke gevoelens te uiten. Als moderne, Verlichte ouder had je het lot van je kinderen in eigen handen. Je kon ze kneden, opvoeden, verbeteren en beschermen. Maar ziekte en dood bleven, ondanks de schreden op het pad van de preventieve geneeskunde, aan de orde van de dag.