Tijd van monniken en ridders
500 - 1000
Berichten komen nu niet langer van Romeinse schrijvers, maar van christelijke monniken. De Lage Landen worden gekerstend (tot het christelijk geloof gebracht). De Angelsaksische (Engelse) bisschop Bonifatius (ca. 674-754) is de beroemdste missionaris, vooral omdat gewelddadige Friezen hem in 754 bij Dokkum vermoorden bij een uit de hand gelopen rooftocht.
Van grotere betekenis voor de verbreiding van het christelijk geloof is de eveneens Angelsaksische missionaris Willibrord (ca. 658-739), die omstreeks 700 bisschop wordt in Utrecht en daarmee deze stad tot religieus centrum van de Lage Landen maakt.
Langzaam komt er weer wat meer orde en structuur, vooral doordat uit de Frankische (Franse) gebieden een nieuw, machtig rijk ontstaat dat zich over grote delen van Europa zal uitbreiden. De belangrijkste heerser is Karel de Grote (ca. 742-814). Hij wordt in 800 zelfs als keizer in Rome gekroond, waardoor de glans van het vroegere Romeinse Rijk op hem afstraalt. Zijn enorme keizerrijk valt kort na zijn dood al weer uit elkaar.
In deze vroege Middeleeuwen heersen aanvankelijk de Friezen over West- en Noord-Nederland. Behalve in de Franken vinden zij geduchte tegenstanders in de Vikingen (rovers uit Scandinavië). Omstreeks 835 brengen deze 'Noormannen' zware slagen toe aan de belangrijke Friese havenplaats Dorestad (bij Utrecht, op de splitsing van Rijn en Vecht).
In Europa ontwikkelt zich na Karel de Grote een lappendeken van min of meer zelfstandige gebieden, bestuurd door adellijke lieden als graven en hertogen en soms door een bisschop. Zogenaamd houden zij hun rijkjes 'in leen' van een hogere heer, maar in de praktijk zijn zij hierin oppermachtig. Dit leenstelsel legt de kiem voor een standenmaatschappij, waarin adel ('ridders'), geestelijkheid en 'burgers, boeren en buitenlui' verschillende rechten en plichten hebben. Regelmatig zijn er grote conflicten binnen en tussen graafschappen, hertogdommen en bisdommen.
Dit is hoofdstuk 3 uit Kortweg Nederland, een uitgave uit 2005 van Anno en NRC Handelsblad.
| Ga naar de inhoudsopgave | Ga terug naar hoofdstuk 2 | Ga door naar hoofdstuk 4 |
Bijdragen
Reacties
Loading…
Bonifatius
Willibrord
Karel
Jan
Elisabeth
Zoeken naar items op Europeana