Vóór 1850 was het Sinterklaasfeest een beetje een rommeltje. Alle steden en dorpen hadden een eigen soort Sinterklaasfeest, met elk een eigen Sint. Nederland was toen ook nog geen echte eenheid: mensen voelden zich vaak helemaal niet verbonden met Nederland, maar alleen met hun eigen regio.

Rond 1850 veranderde dat snel, bijvoorbeeld door de nieuwe grondwet van 1848. Nederland werd meer één land, met overal dezelfde regels. Het Sinterklaasfeest veranderde mee. Onderwijzer Jan Schenkman (1806 - 1863) schreef het prentenboekje 'Sint Nicolaas en zijn knecht'.

De teksten waren allemaal versjes. Op de eerste twee bladzijden komen Sint en Piet aan uit Spanje, op een stoomboot, toen een heel modern soort schip. Het versje kennen wij als het liedje 'zie ginds komt de stoomboot'. Hier staan dus vier dingen die toen nieuw waren, maar die nu bij Sinterklaas horen als de staf en de mijter: het liedje, de stoomboot, Spanje als woonplaats van Sint Nicolaas en Zwarte Piet als knecht.

Op andere bladzijden worden stoute kinderen in de zak gestopt en mee naar Spanje genomen. Een typisch verzinsel van een leraar, die orde in de klas moest houden! Toch was het boekje een succes. Door de plaatjes kon iedereen zien hoe de Sint eruit moest zien, waar hij vandaan kwam en wie zijn knecht was. Zo hielp Sinterklaas een handje bij de eenwording van Nederland.